პირველ მატჩზე ყველაფრის ერთდროულად დამახსოვრება საჭირო არ არის. თავდაპირველად თვალით ბურთს მიჰყევი, ანგარიშს შეხედე და დააკვირდი, რას აკეთებენ მოთამაშეები მსაჯის სასტვენის შემდეგ. ქვემოთ რაგბი იუნიონის ხუთი ძირითადი პრინციპია, რომლებიც მეგობრებთან თამაშის ყურებაში დაგეხმარება. ცალკეულ ეპიზოდებს დამატებითი პირობები ახლავს, ამიტომ გამეორება და მსაჯის განმარტება ხშირად ყველაზე კარგი გზამკვლევია.
1. ლელო ხუთი ქულაა, გარდასახვა — ორი
World Rugby-ის ქულების წესის მიხედვით, ლელო ხუთ ქულად ფასდება. მის შემდეგ შესრულებული ზუსტი გარდასახვა კიდევ ორ ქულას ამატებს. ჯარიმიდან კარში გატანილი ბურთი და არეკნი სამ-სამი ქულაა. ამიტომ ანგარიში ყოველთვის ერთით ან ხუთით არ იზრდება.
მაგალითად, ლელო და წარმატებული გარდასახვა გუნდს ჯამში შვიდ ქულას აძლევს. თუ მანამდე ანგარიში 0:0 იყო, გახდება 7:0. ლელოს დროს მხოლოდ ხაზის გადაკვეთა არ კმარა: ბურთის ჩათვლის მოედანში დამიწების მომენტსაც დააკვირდი.
2. ხელით წინ პასი დაუშვებელია
მოთამაშე ბურთით წინ მიდის, თუმცა თანაგუნდელს ხელით წინ ვერ გადააწვდის. სწორედ ამიტომ შეტევაში ხშირად ხედავ უკან ან გვერდით მიმართულ პასებს. წესი 11 წინ პასსა და წინდაკვრას განმარტავს.
მაყურებლისთვის სასარგებლო ჩვევაა პასის მომენტში ბურთის გამშვები მოთამაშის ხელებსაც შეხედოს. ერთი კამერის კუთხით ეპიზოდი ყოველთვის ნათელი არ არის. ნუ იჩქარებ დასკვნას მხოლოდ იმის გამო, რომ ბურთი ეკრანზე თითქოს წინ გადაადგილდა.
3. ბოჭვის შემდეგ ბურთი თამაშში უნდა დარჩეს
ბოჭვა ხდება, როცა ბურთის მატარებელს მოწინააღმდეგე აკავებს და მიწაზე მიჰყავს. ბოჭვის წესით, მბოჭავმა დაკავებული მოთამაშე უნდა გაათავისუფლოს, შებოჭილმა კი ბურთი თამაშის გასაგრძელებლად ხელმისაწვდომი გახადოს.
ამიტომ მიწაზე დაცემული მოთამაშე ბურთს ხშირად უკან დებს. უყურე არა მხოლოდ შეჯახებას, არამედ მომდევნო წამსაც: სად დარჩა ბურთი და ვის შეუძლია მასთან მისვლა? ეს პატარა დაკვირვება სწრაფ ეპიზოდებს უფრო გასაგებს გახდის.
4. თამაშგარე მხოლოდ ფეხბურთის ტერმინი არ არის
ღია თამაშის წესში მოთამაშე თამაშგარეშია, თუ ბურთის მქონე ან მასზე ბოლოს მოთამაშე თანაგუნდელის წინ იმყოფება. ასეთ პოზიციაში თამაშში ჩარევა დაუშვებელია. თამაშის სხვადასხვა ფაზაში თამაშგარეს დამატებითი პირობები აქვს.
პირველი მატჩისთვის დაიმახსოვრე კითხვა: ბურთზე ბოლოს ვინ ითამაშა და თანაგუნდელი მასთან მიმართებით სად იდგა? მაგალითად, დარტყმის შემდეგ ყველა მოთამაშეს ერთნაირად არ შეუძლია ბურთისკენ გაქცევა. ამ მიზეზით მსაჯის სასტვენი ხანდახან ბურთიდან მოშორებულ მოქმედებას ეხება.
5. გვერდით გასული ბურთი დერეფნითაც ბრუნდება
თუ ბურთი ან მისი მატარებელი აუტში გადავიდა, თამაშის განახლების ერთ-ერთი გზა დერეფანია; გარკვეულ პირობებში სწრაფი შემოგდებაც შეიძლება. აუტისა და დერეფნის წესი განმარტავს, როგორ ხდება ეს. აუტში დარტყმა ყოველთვის უბრალო შეცდომა არ არის — დააკვირდი, საიდან და რომელი გუნდი განაახლებს თამაშს.
საყურებლად მომზადებას რთული ეკიპირება არ სჭირდება. თუ განწყობის გამოხატვაც გინდა, “ჩვენი თამაშია” მაისური ერთ-ერთი თემატური არჩევანია მაისურების კოლექციაში. მთავარია, კითხვების დასმა არ მოგერიდოს: პირველი გაგებული ეპიზოდიდან თამაში სულ უფრო საინტერესო ხდება.